Một công nhân nghỉ ngơi tại nhà máy sản xuất vành xe đạp thép xuất khẩu sang thị trường Mỹ, tại Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang, miền Đông Trung Quốc, vào thứ Sáu, ngày 11 tháng 4 năm 2025
Theo kết quả khảo sát chính thức được công bố vào Chủ nhật vừa qua, hoạt động sản xuất tại các nhà máy của Trung Quốc đã chững lại trong tháng 5 làm dấy lên câu hỏi về khả năng nền kinh tế nước này có thể tự bảo vệ mình khỏi những tác động tiêu cực của cuộc chiến tranh Iran đang diễn ra cũng như áp lực lên nhu cầu.
Số liệu từ Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc (NBS) cho thấy, Chỉ số quản lý mua hàng (PMI) chính thức trong lĩnh vực sản xuất đã giảm từ mức 50,3 trong tháng 4 xuống còn 50. Trên thang điểm từ 0 đến 100, chỉ số PMI trên 50 thể hiện sự tăng trưởng (mở rộng), trong khi mức dưới 50 phản ánh sự sụt giảm (thu hẹp) của ngành sản xuất.
Cụ thể, chỉ số phụ về số lượng đơn đặt hàng mới đã giảm xuống mức 49,9 từ mức 50,6 trong tháng 4, chỉ số phụ về sản xuất cũng ghi nhận mức sụt giảm nhẹ, từ 51,5 xuống còn 51,2. Tương tự, chỉ số phụ về dự trữ nguyên liệu thô đã giảm xuống mức 48,6 so với mức 49,3 trong tháng 4.
Trung Quốc ít chịu ảnh hưởng từ cú sốc năng lượng toàn cầu do cuộc chiến tại Iran gây ra so với nhiều quốc gia khác — vốn đang phải đối mặt với áp lực lạm phát khi giá dầu tăng vọt do việc đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch vận chuyển tới 1/5 lượng dầu thô của thế giới trong thời bình.
Giới phân tích nhận định, nhờ sở hữu kho dự trữ dầu mỏ dồi dào và nguồn cung năng lượng đa dạng, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đã vượt qua cuộc chiến này mà gần như không chịu tổn thương Các nhà phân tích cho rằng trữ lượng dầu mỏ dồi dào và các nguồn năng lượng đa dạng đã giúp của Trung Quốc vượt qua cuộc chiến mà gần như không bị tổn hại.
"Mặc dù khủng hoảng năng lượng vẫn là trở ngại chính đối với khu vực châu Á, nhưng Trung Quốc đang được bảo vệ tốt hơn nhờ hệ thống an ninh năng lượng vững chắc," ông Frederic Neumann, Chuyên gia kinh tế trưởng khu vực châu Á tại ngân hàng HSBC viết trong một báo cáo nghiên cứu vào tuần trước.
Bên cạnh đó, HSBC cũng nhấn mạnh rằng xuất khẩu tiếp tục đóng vai trò là động lực then chốt đối với bức tranh kinh tế tổng thể của Trung Quốc
Mặc dù xuất khẩu của Trung Quốc sang Hoa Kỳ ghi nhận sự sụt giảm so với cùng kỳ năm ngoái trong hầu hết các tháng của năm vừa qua, nhưng hoạt động xuất khẩu toàn cầu của quốc gia này vẫn duy trì được đà tăng trưởng mạnh mẽ, đặc biệt là tại các thị trường châu Âu và Đông Nam Á.
Kỳ vọng về sự phục hồi xuất khẩu sang Mỹ đã tăng lên sau hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Donald Trump và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào giữa tháng 5 và sau khi hai quốc gia nhất trí thành lập các hội đồng thương mại và đầu tư độc lập.
Sự tăng trưởng của xuất khẩu hiện đang được thúc đẩy bởi các lĩnh vực ô tô, công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, một số chuyên gia kinh tế cũng chỉ ra những lo ngại về bức tranh tổng thể của nền kinh tế. Nhu cầu nội địa vẫn trì trệ sau nhiều năm suy thoái trong lĩnh vực bất động sản — điều đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến niềm tin của người tiêu dùng và hoạt động đầu tư.
“Nhu cầu trong nước đang giảm sút,, nhưng ngành sản xuất cao cấp và xuất khẩu vẫn đang duy trì ổn định,” ông Robin Xing, Chuyên gia kinh tế trưởng về Trung Quốc tại Morgan Stanley, viết trong một báo cáo nghiên cứu vào tuần trước.
Các nhà lãnh đạo Trung Quốc đã đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hàng năm cho năm nay ở mức từ 4,5% đến 5%. Đây là mức mục tiêu thấp nhất kể từ năm 1991, mặc dù chỉ thấp hơn một chút so với mục tiêu "khoảng 5%" được đặt ra vào năm 2025.
Morgan Stanley đánh giá Trung Quốc vẫn có khả năng đạt được mục tiêu đề ra cho năm 2026. Tuy nhiên, diễn biến giá dầu và việc giảm bớt những bất ổn xung quanh nguồn cung dầu mỏ toàn cầu sẽ là những yếu tố then chốt quyết định hướng đi của nền kinh tế trong thời gian tới.
Chris Lin
Nguồn: apnews
