Ottawa: Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố hôm thứ Năm rằng kỷ nguyên quan hệ sâu sắc về kinh tế, an ninh và quốc phòng giữa Canada và Hoa Kỳ “đã chấm dứt”, sau khi cựu Tổng thống Donald Trump công bố mức thuế ô tô nhập khẩu cao ngất ngưởng.
Mức thuế 25% đối với ô tô nhập khẩu vào Mỹ do ông Trump đề xuất dự kiến sẽ có hiệu lực vào tuần tới và có thể gây tổn hại nghiêm trọng cho ngành công nghiệp ô tô Canada – lĩnh vực đang duy trì khoảng 500.000 việc làm.
Sau tuyên bố của ông Trump, Thủ tướng Carney đã tạm dừng chiến dịch tranh cử trước thềm cuộc bầu cử ngày 28/4 để trở về Ottawa tham dự cuộc họp nội các nhằm thảo luận chiến lược đối phó với cuộc chiến thương mại với Hoa Kỳ. Ông gọi mức thuế ô tô của Trump là “phi lý” và cho rằng điều này vi phạm các thỏa thuận thương mại hiện có giữa hai nước.
Ông Carney cũng cảnh báo người dân Canada rằng ông Trump đã làm thay đổi vĩnh viễn mối quan hệ song phương, và bất kể những thỏa thuận thương mại trong tương lai có ra sao thì “cũng không thể quay lại như trước”.
“Mối quan hệ cũ mà chúng ta từng có với Hoa Kỳ — dựa trên sự hội nhập sâu rộng về kinh tế và hợp tác chặt chẽ trong lĩnh vực an ninh, quốc phòng — nay đã chấm dứt,” Thủ tướng Carney tuyên bố.
Ông Carney cho biết Canada sẽ đáp trả các mức thuế đối với ô tô do Mỹ áp đặt.
“Phản ứng của chúng tôi trước các mức thuế mới này là đấu tranh, là bảo vệ, là xây dựng,” Carney phát biểu.
“Chúng tôi sẽ đối phó với thuế quan của Mỹ bằng các biện pháp thương mại trả đũa của riêng mình, nhằm tạo ra tác động tối đa tại Hoa Kỳ và tối thiểu hóa ảnh hưởng tại Canada,” ông nói thêm.
Ông Carney đã thay thế Justin Trudeau trở thành Thủ tướng Canada vào ngày 14 tháng 3. Thông thường, một lãnh đạo mới của Canada sẽ ưu tiên thực hiện cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ ngay sau khi nhậm chức, nhưng đến nay ông Trump và ông Carney vẫn chưa nói chuyện với nhau.
Thủ tướng Carney cho biết hôm thứ Năm rằng Nhà Trắng đã liên hệ để sắp xếp một cuộc gọi, và ông dự kiến sẽ nói chuyện với ông Trump “trong một hoặc hai ngày tới”.
Ông cũng nhấn mạnh rằng dù sẵn sàng đối thoại với Tổng thống Trump, ông sẽ không tham gia vào bất kỳ cuộc đàm phán thương mại thực chất nào với Washington cho đến khi Tổng thống Mỹ thể hiện sự “tôn trọng” đối với Canada — đặc biệt là chấm dứt các lời đe dọa sáp nhập lặp đi lặp lại.
“Đối với tôi, có hai điều kiện — không nhất thiết là cho một cuộc gọi, mà là cho việc đàm phán với Hoa Kỳ. Trước tiên là sự tôn trọng, tôn trọng chủ quyền quốc gia của chúng tôi... có vẻ như điều đó là quá nhiều đối với ông ấy”, Carney nói.
“Phải có một cuộc thảo luận toàn diện giữa hai bên, bao gồm cả các vấn đề về kinh tế và an ninh”, ông nói thêm.
Chris Lin
Nguồn: economictimes