Tổng thống Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất Mohamed bin Zayed Al Nahyan tiễn Quốc vương Qatar Tamim bin Hamad Al Thani tại UAE, trong bức ảnh tư liệu không ghi ngày. Ảnh: Mansoor Al Tamimi/UAE Presidential Court cung cấp qua Reuters (hình ảnh do bên thứ ba cung cấp).
Quan chức UAE Anwar Gargash nhấn mạnh, bất kỳ thỏa thuận nào về cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran đều phải bảo đảm quyền đi qua eo biển Hormuz, cảnh báo rằng một thỏa thuận không kiểm soát được chương trình hạt nhân cũng như tên lửa và máy bay không người lái của Iran sẽ mở đường cho “một Trung Đông nguy hiểm hơn, bất ổn hơn”.
Phát biểu tại cuộc họp báo cuối tuần, ông Gargash – cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE – khẳng định eo biển Hormuz, huyết mạch dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới, không thể bị vũ khí hóa, nhấn mạnh rằng an ninh của nó không phải là con bài mặc cả khu vực mà là một yêu cầu kinh tế toàn cầu.
“Chúng tôi không muốn thấy tình hình leo thang ngày càng trầm trọng hơn,” ông nói. “Nhưng chúng tôi cũng không muốn một thỏa thuận ngừng bắn không giải quyết được một số vấn đề chính sẽ tạo ra một môi trường nguy hiểm hơn nhiều trong khu vực… đặc biệt là chương trình hạt nhân của Iran, các tên lửa và máy bay không người lái vẫn đang tấn công chúng tôi và các quốc gia khác.”
Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa sẽ “hủy diệt” Tehran nếu nước này không đạt được thỏa thuận và mở lại eo biển Hormuz trước thời hạn thứ Ba của ông. Trên nền tảng Truth Social, ông Trump đe dọa sẽ tiến hành thêm các cuộc tấn công vào hạ tầng năng lượng và giao thông của Iran — điều mà các nhà phê bình cho rằng sẽ cấu thành tội ác chiến tranh.
Mỹ và Israel đã oanh tạc Iran bằng tên lửa và không kích trong hơn năm tuần để phá hủy những gì họ cho là mối đe dọa cận kề từ chương trình phát triển vũ khí hạt nhân, kho tên lửa đạn đạo và sự hỗ trợ của nước này cho các lực lượng dân quân ủy nhiệm trong khu vực.
KỊCH BẢN XẤU NHẤT ĐANG DẦN DIỄN RA
Ông Anwar Gargash cho biết Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) sẵn sàng tham gia mọi nỗ lực quốc tế do Hoa Kỳ dẫn đầu nhằm bảo đảm an ninh vận tải biển qua eo biển Hormuz.
Trong điều kiện bình thường, khoảng một phần năm nguồn cung dầu mỏ và khí hóa lỏng toàn cầu được vận chuyển qua tuyến hàng hải này mỗi ngày. nhưng các hành động của Iran đã làm lưu lượng giao thông sụt giảm nghiêm trọng, gây ra một cuộc khủng hoảng năng lượng trên phạm vi toàn cầu.
Xung đột bùng phát từ ngày 28/2 sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Iran, sau khi các cuộc đàm phán nhằm đạt được thỏa thuận hạt nhân giữa Washington và Tehran rơi vào bế tắc. Iran sau đó đã đáp trả bằng loạt tên lửa và máy bay không người lái, nhắm vào Israel, các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực, cùng nhiều cơ sở hạ tầng năng lượng trọng yếu tại vùng Vịnh như sân bay, cảng biển và các trung tâm thương mại.
Theo các quan chức khu vực, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) là quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề hơn bất kỳ quốc gia vùng Vịnh nào khác.
Ông Anwar Gargash cho biết, trong nhiều thập kỷ qua, kịch bản được coi là tồi tệ nhất và khó xảy ra nhất đối với UAE là một cuộc tấn công toàn diện từ Iran — một kịch bản hiện đang diễn ra. Dù vậy, ông khẳng định quốc gia này vẫn đang ứng phó hiệu quả, thể hiện khả năng chống chịu và thích ứng linh hoạt trước áp lực.
Theo ông Gargash, các nền tảng kinh tế của UAE vẫn mạnh mẽ, tạo điều kiện cho đất nước phục hồi, dù ông cũng thừa nhận quá trình này sẽ đòi hỏi nhiều nỗ lực.
Ông Anwar Gargash nhận định chiến lược của Iran nhiều khả năng sẽ khiến liên kết an ninh giữa các nước vùng Vịnh và Washington ngày càng chặt chẽ, thay vì suy yếu, qua đó củng cố vai trò quân sự của Mỹ trong khu vực và khuếch đại tầm ảnh hưởng của Israel. Ông nói rằng Mỹ vẫn là đối tác an ninh cốt lõi của UAE, và Abu Dhabi sẽ tiếp tục tăng cường mối quan hệ đó trong bối cảnh các mối đe dọa khu vực gia tăng.
Các cuộc tấn công của Iran vào các cơ sở năng lượng và tuyến đường vận chuyển ở vùng Vịnh được các quan chức khu vực coi là một nỗ lực có tính toán nhằm tăng chi phí cho các đồng minh Ả Rập vùng Vịnh của Washington. Bằng cách tấn công các cơ sở dầu mỏ, cảng và tuyến đường thủy quan trọng – bao gồm cả eo biển – Iran đã đặt cược vào việc các quốc gia vùng Vịnh, lo ngại về cú sốc kinh tế và sự lan tỏa trong khu vực, sẽ gây áp lực lên Hoa Kỳ để chấm dứt chiến dịch của mình.
Lập luận này phản ánh nỗ lực kéo dài nhiều năm của các quốc gia vùng Vịnhnhằm cân bằng quan hệ với Washington và Tehran, kiềm chế căng thẳng và tránh đối đầu trực tiếp. Nhiều quốc gia vùng Vịnh đã khôi phục quan hệ ngoại giao với Iran, và cố gắng bảo vệ nền kinh tế của họ khỏi những cú sốc khu vực với niềm tin rằng việc hợp tác sẽ làm giảm rủi ro.
Ông Anwar Gargash cho rằng giới lãnh đạo Iran đang ưu tiên bảo vệ “chế độ hơn là quốc gia”, đồng thời nhận định không một chính phủ bình thường nào chấp nhận mức độ tổn thất như vậy chỉ để khẳng định khả năng kháng cự. Ông nhấn mạnh UAE không theo đuổi đối đầu với Iran, song cảnh báo rằng niềm tin là điều khó có thể thiết lập dưới chính quyền hiện tại ở Tehran Ông Gargash nói rằng giới lãnh đạo Iran đang chiến đấu để bảo vệ “chế độ, chứ không phải đất nước”, lập luận rằng không một chính phủ bình thường nào chấp nhận sự tàn phá như vậy chỉ để tuyên bố rằng họ đã chống lại. Ông nói rằng UAE không tìm kiếm sự thù địch với Iran, nhưng cảnh báo rằng việc tin tưởng là không thể dưới chính phủ Tehran hiện tại..
Ông nói rằng UAE rất biết ơn sự hỗ trợ quốc tế mà họ đã nhận được, đặc biệt là Pháp như một đối tác kiên định và ca ngợi Washington vì sự ủng hộ đặc biệt, đặc biệt là trong việc tăng cường khả năng phòng không của UAE.
CHris Lin
Nguồn: gcaptain
