Theo đánh giá của đơn vị tư vấn hàng hải Drewry Shipping Consultants, các tác động dây chuyền từ các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhắm vào Iran dường như đang hạ nhiệt, trong bối cảnh giá cước giao ngay (spot rates) trên các tuyến vận tải nội Á đang có dấu hiệu chững lại.
Chỉ số Container Nội Á (IACI) mới nhất được Drewry công bố ngày 25 tháng 6 đã giảm 4% so với tuần trước. Trong đó, ghi nhận mức giảm sâu nhất là các tuyến từ Thượng Hải đi Manila (giảm 26%) và từ Thượng Hải đi cảng Jawaharlal Nehru (giảm 8%). Ông Stijn Rubens, Cố vấn cấp cao của Drewry, cho biết thêm rằng nhiều tuyến vận tải khác trong khu vực cũng ghi nhận mức sụt giảm tương tự.
Theo ông Rubens, tình trạng sụt giảm giá cước giao ngay này đã diễn ra liên tục trong suốt hai tuần qua, với xu hướng tương tự được ghi nhận tại các tuyến đi cảng Laem Chabang (Thái Lan) và cảng TP. Hồ Chí Minh (Việt Nam).
"Hiện tại vẫn còn hơi sớm để đưa ra những tuyên bố rầm rộ," ông Rubens nhận định. "Nhưng bản chất của sự sụt giảm này là do tình trạng ùn tắc tại các [cảng biển] đang được giải tỏa."
Ông Rubens giải thích thêm rằng những bất ổn trên thị trường thời gian qua đã tạo ra một đợt cao điểm nhỏ (mini-peak), thúc đẩy một số chủ hàng chủ động đẩy mạnh việc tích trữ hàng tồn kho.
Dù Drewry cho rằng cần phải theo dõi thêm số liệu trong những tuần tới để xác định chắc chắn xu hướng này, nhưng tâm lý chung hiện tại cho thấy thị trường vận tải trong khu vực có thể đã đi qua đỉnh điểm.
“Chúng tôi cho rằng đây là tác động cộng hưởng. Đầu tiên là việc các thương hiệu tiêu dùng muốn tăng lượng hàng dự trữ an toàn và đẩy mạnh tích trữ hàng tồn kho, từ đó tạo ra một mùa cao điểm nhỏ. Hệ quả kéo theo là các nhóm hàng trung gian (nguyên liệu sản xuất) cũng được giao sớm hơn. Vì vậy, chúng tôi nhận định phân khúc hàng trung gian này hiện đang bắt đầu chậm lại,” ông Rubens phân tích.
Phía Drewry tin rằng xu hướng hạ nhiệt của tình trạng ùn tắc cảng trong khu vực cũng như sự sụt giảm của nhu cầu thị trường nhiều khả năng sẽ thể hiện rõ nét nhất vào cuối tháng 7.
Bên cạnh đó, các yếu tố khác cần cân nhắc khi dự báo nhu cầu trong tương lai gần bao gồm tính chất bất định xung quanh lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày tại Trung Đông; cùng lúc đó, mùa gió mùa tại châu Á cũng đang gây ra những đợt gián đoạn hoạt động tại các cửa ngõ hàng hải trọng điểm ở khu vực Nam Á.
Các công ty giao nhận vận tải (freight forwarders) cũng chỉ ra rằng xu hướng "gom hàng sớm" (frontloading) là nguyên nhân khả dĩ nhất cho đợt tăng trưởng đột biến vừa qua, đồng thời dự báo rằng sự bùng nổ về nhu cầu này sẽ chỉ diễn ra trong ngắn hạn.
Bên cạnh đó, Drewry nhận định: “Căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc, kết hợp với các rào cản thuế quan gia tăng, đã và đang tiếp tục thúc đẩy xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng.”
Những căng thẳng này có nguy cơ leo thang gay gắt hơn khi các mức thuế khẩn cấp — do chính quyền Tổng thống Donald Trump áp đặt theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế — dự kiến sẽ hết hạn vào ngày 26 tháng 7 tới.
Tuy nhiên, Brownstein — một tổ chức vận động hành lang có trụ sở tại Washington DC — đang đưa ra cảnh báo cho các khách hàng của mình rằng chính quyền Mỹ đang lên kế hoạch áp đặt các biện pháp thuế quan dài hạn hơn. Các biện pháp này được thực hiện theo khung pháp lý nhằm bảo vệ nước Mỹ trước một số hành vi thương mại nhất định, chẳng hạn như vấn đề cưỡng bức lao động.
Hiện tại, các cơ quan chức năng của Mỹ cũng đang tiến hành điều tra quy trình và chính sách sản xuất của khoảng 86 quốc gia trên thế giới.
Nguồn: seatrade-maritime
