THÂM QUYẾN, TRUNG QUỐC – NGÀY 12 THÁNG 4: Quốc kỳ Trung Quốc xuất hiện phía trước các tàu container, cần cẩu và những dãy container xếp chồng tại cảng container quốc tế Yantian dưới bầu trời nhiều mây, ngày 12/4/2025 tại Thâm Quyến, Trung Quốc. (Ảnh: Cheng Xin/Getty Images)
Bộ Tư pháp Mỹ vừa chính thức truy tố bốn tập đoàn sản xuất container hàng đầu Trung Quốc với cáo buộc âm mưu hạn chế sản lượng nhằm thao túng giá trong thời kỳ đại dịch. Đây được coi là một trong những hành động pháp lý chống độc quyền quyết liệt nhất mà Washington nhắm vào các doanh nghiệp Trung Quốc trong nhiều năm trở lại đây, diễn ra ngay giữa bối cảnh hai bên đang nỗ lực ổn định quan hệ song phương.
Theo cáo trạng được Bộ Tư pháp Mỹ công bố hôm thứ Ba, các tập đoàn bao gồm: China International Marine Containers (CIMC), Singamas Container Holdings, Shanghai Universal Logistics Equipment và CXIC Group Containers đã thông đồng cắt giảm sản lượng container từ tháng 11/2019 đến đầu năm 2024 nhằm đẩy giá thị trường lên cao.
"Hành vi thông đồng kéo dài nhiều năm này đã khiến giá container tiêu chuẩn tăng gần gấp đôi trong giai đoạn 2019 - 2021, đồng thời đẩy lợi nhuận của các nhà sản xuất tăng khoảng 100 lần trong bối cảnh đại dịch Covid-19 và cuộc khủng hoảng chuỗi cung ứng toàn cầu," Bộ Tư pháp cho biết. Hiện cả bốn công ty bị nêu tên vẫn chưa phản hồi yêu cầu bình luận từ phía CNBC.
Bản cáo trạng — với các bằng chứng trích xuất trực tiếp từ hội thoại và email nội bộ — cũng truy tố 7 lãnh đạo cấp cao của các doanh nghiệp này. Trong đó, Giám đốc Tiếp thị của Singamas Container Holdings đã bị bắt giữ tại Pháp vào tháng 4 vừa qua và hiện đang chờ dẫn độ về Hoa Kỳ.
Bộ Tư pháp (DOJ) cho biết các "thành viên liên minh" đã thỏa thuận hạn chế ca sản xuất, lắp đặt camera giám sát để kiểm soát việc tuân thủ, cấm xây dựng nhà máy mới và xử phạt các thành viên vượt mức trần sản lượng đã cam kết. Nhóm bốn công ty này hiện chiếm tới 95% sản lượng container khô tiêu chuẩn trên toàn thế giới.
Bản cáo trạng, được đệ trình lên Tòa án Quận Bắc California từ tháng 1, đã được Chính phủ Hoa Kỳ bạch hóa vào thứ Ba. Trên thị trường chứng khoán, giá cổ phiếu của CIMC và Singamas niêm yết tại Hồng Kông đã giảm lần lượt 1,5% và 1,6% trong phiên thứ Tư.
Ông Tianchen Xu, chuyên gia kinh tế cao cấp tại EIU, nhận định Trung Quốc có khả năng sẽ coi bản cáo trạng này là một minh chứng khác cho "quyền tài phán ngoài lãnh thổ bất hợp pháp" của chính phủ nước ngoài. Ông cũng lưu ý thêm rằng dù Washington và Bắc Kinh vừa nỗ lực ổn định quan hệ sau hội nghị thượng đỉnh tuần trước, nhưng ông Trump có quyền hạn hạn chế đối với hệ thống tư pháp độc lập.
Ông Dan Wang, Giám đốc bộ phận Trung Quốc tại Eurasia Group, cảnh báo: Việc DOJ thúc đẩy mở rộng danh sách trừng phạt nhắm vào các doanh nghiệp của Bắc Kinh có nguy cơ đe dọa triển vọng chuyến thăm Hoa Kỳ vào tháng 9 tới của nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình.
Dương Linh
Nguồn: CNBC
