Giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu đã giảm mạnh khoảng 6% sau khi Mỹ và Iran công bố thỏa thuận khung mang tính bước ngoặt, giúp giảm bớt đáng kể lo ngại của thị trường về tình trạng gián đoạn năng lượng kéo dài.
Mỹ và Iran đã đạt được một khung hòa bình sơ bộ nhằm chấm dứt chiến tranh, Biên bản ghi nhớ (MoU) dự kiến sẽ được ký kết vào ngày 19 tháng 6 năm 2026 tại Thụy Sĩ. Giá hợp đồng tương lai khí đốt tự nhiên TTF của Hà Lan giao dịch ở mức 43,60 euro/MWh vào thứ Hai, mức thấp nhất trong vòng năm tuần qua, trong khi chỉ số chứng khoán STOXX 600 toàn châu Âu tăng vọt lên các mức cao kỷ lục.
Qatar phụ thuộc hoàn toàn vào eo biển Hormuz để xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), khi mỗi tàu chở hàng đều phải đi qua điểm nghẽn hàng hải nhỏ hẹp này để đến tay người mua toàn cầu tại châu Á và châu Âu. Việc đóng cửa eo biển Hormuz đã làm cắt đứt khoảng 20% nguồn cung LNG của thế giới, buộc các nhà nhập khẩu Á-Âu phải tham gia vào cuộc đấu thầu khốc liệt để giành lấy các lô hàng thay thế từ các khu vực như Mỹ và Úc. Tình trạng thiếu hụt nguồn cung này đã khiến giá giao ngay tại châu Á tăng vọt qua mốc 20 USD/MMBtu ngay sau khi sự cố gián đoạn bắt đầu, đồng thời đẩy công suất hóa lỏng tại các khu vực khác đến giới hạn.
Tuy nhiên, hãng tin Reuters đưa tin các chuyên gia phân tích năng lượng lưu ý rằng, việc tái khởi động các dây chuyền sản xuất LNG đang tạm dừng hoạt động và định tuyến lại các tuyến đường vận chuyển có thể mất tới sáu tuần mới đạt được công suất vận hành bình thường.
Quá trình hóa lỏng khí tự nhiên đòi hỏi phải làm lạnh sâu khí hóa lỏng xuống mức khoảng -162°C, và các thiết bị phải được hạ nhiệt ở tốc độ chậm nhằm bảo toàn tính toàn vẹn của bộ trao đổi nhiệt. Khoảng thời gian kéo dài này đảm bảo các thiết bị siêu lạnh được làm mát một cách an toàn nhằm tránh hiện tượng sốc nhiệt,cho phép thực hiện trình tự tuần tự cần thiết tại các tổ hợp chế biến quy mô lớn như Ras Laffan. Thêm vào đó, việc giải phóng các tàu chở dầu đang bị mắc kẹt, cũng như khôi phục các thủ tục phê duyệt thông quan và bảo hiểm thông thường có thể kéo dài đáng kể tiến trình phục hồi.
Mặc dù giảm mạnh, giá năng lượng tại châu Âu hiện vẫn cao hơn khoảng 50% so với mức trước khi xảy ra xung đột.
Biến động thị trường được dự báo sẽ còn tiếp diễn khi các chi tiết của thỏa thuận khung được hoàn thiện và chính thức phê chuẩn. Ngoài ra, những nỗ lực mang tính mùa vụ đang diễn ra của các quốc gia châu Âu nhằm tích cực bổ sung các kho dự trữ cho mùa đông dự kiến sẽ giữ nhu cầu ở mức cao trong ngắn hạn.
Dương Linh
Nguồn: oilprice
