Theo dữ liệu mới nhất từ công ty tư vấn Alphaliner, lượng đơn đặt hàng tàu container toàn cầu đang tiến gần đến mốc 13 triệu TEU, trong bối cảnh các hãng tàu ngày càng chuyển sự chú ý từ các tàu cỡ lớn sang các phân khúc tàu có tải trọng vừa và nhỏ.
Công ty tư vấn này báo cáo rằng lượng đơn đặt hàng tàu container hiện đạt 12,98 triệu TEU với tổng cộng 1.592 tàu, tương đương với 38,3% tổng số tàu đang hoạt động.
Mặc dù lượng đơn đặt hàng vẫn duy trì ở mức cao lịch sử sau làn sóng ký kết hợp đồng kỷ lục trong những năm gần đây, nhưng hồ sơ các đơn hàng mới đã thay đổi đáng kể.
Theo Alphaliner, kể từ tháng 7 năm 2025, có khoảng 74% tổng số đơn đặt hàng thuộc về phân khúc tàu dưới 6.500 TEU, so với chưa đến 30% của 12 tháng trước đó.
Sự thay đổi này diễn ra sau làn sóng đặt hàng ồ ạt hậu đại dịch chủ yếu là các tàu neo-panamax và megamax khi các hãng tàu tìm kiếm lợi thế kinh tế theo quy mô trên các tuyến thương mại Đông - Tây lớn và cạnh tranh giành thị phần.
Giờ đây, các nhà khai thác lại tập trung nhiều hơn vào các thị trường khu vực và thị trường vận chuyển hàng hóa trung chuyển, nơi mà các đội tàu già cỗi và sản lượng hàng hóa ngày càng tăng đang tạo ra nhu cầu lớn về việc thay thế tải trọng.
Xu hướng này được thể hiện rõ nét qua nhiều phân khúc tàu khác nhau. Alphaliner ghi nhận hoạt động đặt hàng diễn ra mạnh mẽ đối với dòng tàu feeder 1.200 TEU và tàu bangkokmax 1.800 TEU, với gần 150 tàu thuộc nhóm bangkokmax được đặt hàng trong năm qua. Hơn 100 tàu có tải trọng khoảng 3.100 TEU cũng đã được ký kết hợp đồng, trong khi các tàu thuộc phân khúc từ 5.000 đến 6.500 TEU vẫn đặc biệt được ưa chuộng.
Xu hướng chuyển sang các dòng tàu nhỏ hơn vẫn tiếp tục diễn ra trong suốt năm 2026. Mặc dù có tới 329 tàu được đặt hàng trong nửa đầu năm, bổ sung thêm 1,89 triệu TEU vào tổng công suất, quý II dự kiến sẽ khép lại mà không ghi nhận bất kỳ một đơn đặt hàng nào cho dòng tàu chạy tuyến chính (mainline) trên 16.000 TEU – điều chưa từng thấy kể từ đầu năm 2024.
Dù vậy, Alphaliner đưa ra cảnh báo rằng tổng lượng đơn đặt hàng nhìn chungvẫn tập trung nhiều vào các tàu cỡ lớn, do số lượng đơn hàng siêu tàu (megaship) được ký kết trong hai năm 2023 và 2024. Sau khi số tàu này được bàn giao, công suất ở phân khúc từ 18.000 TEU trở lên sẽ tăng gần gấp đôi so với hiện tại.
Tuy nhiên, ở phân khúc nhỏ hơn của thị trường, công ty tư vấn này lập luận rằng hoạt động đặt hàng vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu thay thế. Lượng đơn đặt hàng cho phân khúc dưới 6.500 TEU hiện tại vẫn chưa thể bắt kịp với số lượng tàu đang tiến dần đến mốc 25 tuổi. Điều này cho thấy nhiều đơn đặt hàng tàu trung chuyển và tàu khu vực sẽ được thực hiện trong những năm tới.
Dương Linh
Nguồn: splash247
