Giá dầu diesel giao ngay tại châu Âu vẫn duy trì ở mức gần đỉnh lịch sử, do chịu tác động từ một chuỗi các gián đoạn nguồn cung mà theo các nhà giao dịch và chuyên gia phân tích, tình trạng này có thể sẽ khiến thị trường sản phẩm chưng cất trung gian toàn cầu – vốn đã cạn kiệt – càng trở nên khan hiếm hơn.
Giá trọn gói cho lô hàng dầu diesel 10ppm theo điều kiện CIF Tây Bắc Âu (NWE) được ghi nhận ở mức 1.642,25 USD/tấn vào ngày 15/9, đánh dấu mức cao nhất kể từ khi Platts, một bộ phận của S&P Global Energy, bắt đầu thực hiện việc đánh giá này. Mức giá đã giảm xuống còn 1.608,25 USD/tấn vào ngày 16/9, ghi nhận mức cao thứ hai trong lịch sử.
Sản phẩm tương đương tại khu vực Địa Trung Hải — lô hàng ULSD (dầu diesel hàm lượng lưu huỳnh cực thấp 10ppm) theo điều kiện CIF Med — cũng đạt mức kỷ lục vào ngày 15 tháng 9, chốt phiên ở mức 1.664,75 USD/tấn, và duy trì ở mức cao thứ hai vào ngày 16 tháng 9 với giá 1.632 USD/tấn.
Ông Ole Hansen, Trưởng bộ phận chiến lược hàng hóa tại Saxo, cho biết trong một bản tin ngày 16/9 rằng: “Tình trạng gián đoạn nguồn cung, lượng hàng tồn kho cạn kiệt và biên lợi nhuận lọc dầu cao đang làm tình trạng thiếu hụt sản phẩm chưng cất trung gian (như dầu diesel và nhiên liệu bay) ngày càng trầm trọng”.
Mức chênh lệch giá (crack spread) đối với dầu diesel giao ngay tại khu vực ARA ở mức 85,16 USD/thùng vào ngày 16/9, xấp xỉ mức của nhiên liệu máy bay (jet fuel) — Điều này khiến các nhà máy lọc dầu trong nước khó quyết định ưu tiên sản xuất loại nào khiến không giúp giảm bớt áp lực thiếu hụt dầu diesel đang ảnh hưởng đến thị trường hiện nay.
Gián đoạn nguồn cung
Theo thông báo ngày 11 tháng 9 của Hãng thông tấn Saudi (SPA), Ả Rập Xê-út đã tạm thời đóng cửa Đường ống Đông - Tây như một biện pháp phòng ngừa sau nhiều vụ tấn công nhằm vào hệ thống vận chuyển dầu thô tại các khu vực Riyadh và Madinah.
Ông Hansen từ Ngân hàng Saxo cho biết: “Đường ống này đã trở thành một tuyến đường thay thế quan trọng, giúp tránh đi qua Eo biển Hormuz sau sự cố gián đoạn hoạt động vận tải vùng Vịnh hồi đầu năm nay, gần đây đường ống vận chuyển ước tính từ 4 đến 5 triệu thùng dầu mỗi ngày. Do đó, việc đóng cửa đường ống đã loại bỏ một trong những van an toàn quan trọng nhất trong hệ thống dầu mỏ toàn cầu vào thời điểm đặc biệt nhạy cảm”.
Việc đóng cửa này buộc Saudi Aramco phải hủy bỏ hoặc trì hoãn một số lô hàng dầu thô giao tháng 9 cho các khách hàng châu Âu, trong đó có tập đoàn Orlen của Ba Lan – công ty này cho biết vào ngày 16/9 rằng họ đã ký hợp đồng mua thêm 16 lô hàng dầu thô để thay thế nguồn cung bị thiếu hụt từ Ả Rập Xê-út.
Tình trạng gián đoạn nguồn cung từ Ả Rập Xê Út càng trở nên trầm trọng hơn khi Nga đã gia hạn lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel toàn diện cho đến hết tháng 10, theo tờ báo Nga Vedomosti đưa tin ngày 15/9. Các nhà phân tích vốn không kỳ vọng vào sự phục hồi sớm của khối lượng xuất khẩu dầu diesel trong những tháng tới, và việc gia hạn này đã xác nhận điều đó.
Bất chấp thông báo của Hoa Kỳ về một thỏa thuận ngừng tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng giữa Ukraine và Nga, cả hai nước vẫn tiếp tục nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng năng lượng của nhau.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã hối thúc Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy ngừng nhắm mục tiêu vào các nhà máy lọc dầu diesel của Nga, cho rằng các cuộc tấn công của Ukraine, chứ không phải xung đột tại Iran, mới là nguyên nhân gây ra tình trạng thiếu hụt dầu diesel toàn cầu.
Ông William O’Neil, chuyên gia phân tích cấp cao tại S&P Global Energy CERA, cho biết: “Rõ ràng, thông điệp của ông Trump yêu cầu ông Zelensky ngừng tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga đã không mang lại hiệu quả tức thì như mong đợi. Tuy nhiên, tôi cho rằng việc kỳ vọng ông Trump tiếp tục gây sức ép về vấn đề này nhằm đưa ông Zelensky và ông Putin đến một thỏa thuận ngừng tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng là điều hoàn toàn hợp lý”.
Ông O'Neil nói thêm: Thậm chí ngay cả khi Nga và Ukraine đạt được bất kỳ thỏa thuận nào đi nữa, thì thỏa thuận đó vẫn sẽ “rất mong manh” tại thời điểm này của cuộc chiến và “có thể không hoàn toàn trấn an được thị trường,” đặc biệt là vì các nhà máy lọc dầu của Nga sẽ cần thời gian để gia tăng đáng kể nguồn cung dầu diesel ra thị trường nhằm khôi phục mức sản lượng như trước tháng 6.
Trong khi đó, Lãnh đạo Phe đa số tại Thượng viện Hoa Kỳ, ông John Thune nói với các phóng viên tại Washington rằng ông "sẵn sàng xem xét" khả năng cấm xuất khẩu dầu diesel để ứng phó với tình trạng giá tăng vọt. Mặc dù vậy, các bên tham gia thị trường châu Âu tỏ ra hoài nghi về khả năng biện pháp này được thực thi.
Một nhà giao dịch dầu diesel tại châu Âu cho biết: “Thị trường không chấp nhận [khả năng Mỹ cấm xuất khẩu].”
Duyên
Nguồn: hellenicshipping
