Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) thông báo lệnh phong tỏa các cảng của Iran đối với tất cả các tàu thuyền sẽ chính thức có hiệu lực từ 10 giờ sáng theo giờ miền Đông (tức 17 giờ 30 phút theo giờ Iran) và sẽ không cản trở giao thông đi qua eo biển Hormuz từ các cảng không thuộc Iran.
Tuyên bố của CENTCOM làm rõ những tuyên bố trước đó của Tổng thống Donald Trump trên mạng xã hội Truth Social rằng Hoa Kỳ sẽ phong tỏa “bất kỳ và tất cả các tàu thuyền cố gắng vào eo biển Hormuz”, sau khi không đạt được thỏa thuận trong các cuộc đàm phán giữa Hoa Kỳ và Iran tại Pakistan vào cuối tuần.
Trong tuyên bố mới nhất, Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) xác nhận lệnh phong tỏa các cảng của Iran, bắt đầu từ 10 giờ sáng ( giờ miền Đông) ngày 13/4, là phù hợp với tuyên bố của Tổng thống Donald Trump
“Lệnh phong tỏa sẽ được thực thi một cách công bằng đối với tàu thuyền của tất cả các quốc gia ra vào các cảng và khu vực ven biển của Iran, bao gồm toàn bộ các cảng thuộc Iran trên Vịnh Ả Rập và Vịnh Oman. Các lực lượng thuộc CENTCOM sẽ không gây cản trở quyền tự do hàng hải đối với các tàu thuyền quá cảnh qua eo biển Hormuz đi và đến từ các cảng không thuộc lãnh thổ Iran.”
Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) cho biết các thông tin chi tiết sẽ được cung cấp trong thông báo chính thức gửi tới các thủy thủ trước thời điểm lệnh phong tỏa có hiệu lực. “Tất cả các thủy thủ được khuyến cáo theo dõi các bản tin Thông báo cho Thủy thủ và liên hệ với lực lượng hải quân Mỹ trên kênh liên lạc 16 khi hoạt động ở Vịnh Oman và các khu vực tiếp cận eo biển Hormuz.”
Iran đã thành công trong việc đóng cửa eo biển Hormuz đối với giao thông vận tải thương mại quốc tế kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu vào ngày 28 tháng 2. Ngay cả sau thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày vào ngày 7-8 tháng 4, Iran chỉ cho phép một lượng rất hạn chế tàu thuyền quốc tế đi qua eo biển và ngay cả khi đó, chỉ khi có sự chấp thuận của nước này và dường như kèm theo khoản phí 2 triệu đô la.
Bất chấp diễn biến xung đột, Iran vẫn duy trì hoạt động xuất khẩu dầu thô qua eo biển Hormuz. Theo Liên minh chống hạt nhân Iran (UANI), trong tháng 3, nước này đã xuất khẩu khoảng 1,15 triệu thùng dầu, tương đương một nửa sản lượng của tháng 2 trước khi xung đột nổ ra. Gần như toàn bộ khối lượng này — khoảng 1,14 triệu thùng — được xuất sang Trung Quốc, với giá trị ước tính đạt 3,63 tỷ đô la Mỹ.
Trao đổi với Seatrade Maritime News, ông Charlie Brown, Cố vấn cấp cao tại UANI, cho biết: “Thông báo của CENTCOM đã biến việc Iran siết chặt hoạt động hàng hải thương mại trên thực tế thành một lệnh phong tỏa hợp pháp và được tuyên bố, tập trung vào chính các cảng của nước này. Trong nhiều tuần qua, Tehran đã biến eo biển Hormuz thành ‘con tin’ trong khi vẫn tiếp tục vận chuyển dầu của mình sang Trung Quốc. Động thái này cuối cùng đã tạo ra áp lực hàng hải tương hỗ lên tuyến đường xuất khẩu trái phép của chế độ này.”
UANI là một tổ chức chính sách phi lợi nhuận, phi đảng phái, được thành lập để chống lại các mối đe dọa từ Cộng hòa Hồi giáo Iran.
Trong khi đó, hai tàu vận tải đang chuẩn bị hành trình băng qua eo biển Hormuz từ phía Vịnh Ả Rập vào sáng thứ Hai. Theo dữ liệu từ Pole Star Global, tàu chở thành phẩm dầu New Future (trọng tải 50.922 DWT, treo cờ Quần đảo Marshall) đã khởi hành từ UAE và đang hướng về cảng Sohar. Con tàu này thuộc sở hữu của công ty Hong Kong Chaunglang Shipping.
Tàu còn lại là tàu chở dầu Auroura (trọng tải 47.999 DWT, treo cờ Panama), hiện đang phát tín hiệu điểm đến là Ấn Độ. Theo hệ thống truy xuất PurpleTrac của Pole Star Global, tàu này thuộc sở hữu và vận hành bởi công ty Golden Gate Ship Management của Ấn Độ. Đáng chú ý, doanh nghiệp này đã bị đưa vào danh sách các thực thể bị trừng phạt (SDN) của Văn phòng Kiểm soát Tài sản nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Hoa Kỳ kể từ tháng 12/2025.
Về phía ba tàu chở dầu dường như đã hủy bỏ hành trình đi qua eo biển Hormuz vào Vịnh Ả Rập hôm Chủ nhật, hai tàu treo cờ Pakistan là Khairpur và Shalamar đều đã đi qua eo biển sau nhiều giờ di chuyển vòng tròn bên ngoài khu vực. Trong khi đó, siêu tàu chở dầu (VLCC) Agios Fanourios I (đăng ký tại Malta) đã không thực hiện hành trình băng qua eo biển sau khi quay đầu và hiện đang neo đậu tại khu vực Vịnh Oman.
Dương Linh
Nguồn: seatrade-maritime
