Bất chấp những bất ổn ngày càng gia tăng trong chính sách thương mại toàn cầu vàgiá cước vận tải giảm, số lượng đơn đặt hàng tàu container vẫn tiếp tục tăng. “Tổng số đơn hàng hiện đã vượt 1.350 tàu với tổng sức chở khoảng 11,8 triệu TEU,” ông Niels Rasmussen, Trưởng bộ phận phân tích vận tải biển của BIMCO, cho biết.
Trong năm 2025, giá cước vận chuyển container trung bình toàn cầu giảm khoảng 13% so với năm trước trong khi Mỹ tăng thuế nhập khẩu cũng làm dấy lên lo ngại về chủ nghĩa bảo hộ thương mại gia tăng. Tuy vậy, theo số liệu của Container Trade Statistics, sản lượng container toàn cầu vẫn tăng 4,7% so với năm trước. Đáng chú ý, các chủ tàu đã lập kỷ lục mới khi đặt đóng thêm lượng tàu tương đương 4,8 triệu TEU sức chở.
Riêng trong hai tháng đầu năm 2026, các chủ tàu đã đặt hàng thêm 102 tàu với tổng sức chở khoảng 665.000 TEU nâng tổng số đơn đặt hàng lên 11,8 triệu TEU tính đến cuối tháng 2,, tăng 28% so với cùng kỳ năm trước.
Theo ông Rasmussen, việc các tàu cỡ lớn chiếm ưu thế trong sổ đặt hàng cho thấy một xu hướng phát triển trong đó các tàu lớn hơn sẽ thay thế các tàu nhỏ hơn trên toàn bộ mạng lưới dịch vụ toàn cầu. Hiện có 436 tàu với sức chở từ 12.000 TEU trở lên đang được đặt hàng, chiếm khoảng 65% tổng số TEU của toàn bộ danh mục đơn hàng hiện nay.
Mặc dù vậy, trong năm qua, tốc độ tăng trưởng nhanh nhất lại thuộc về danh mục đơn đóng mới của các dòng tàu kích cỡ nhỏ. Cụ thể, lượng đơn hàng cho các phân khúc tàu từ 0-3.000 TEU, 3-6.000 TEU và 6-8.000 TEU đều đã tăng hơn gấp đôi. Trong khi đó, các phân khúc còn lại trong danh mục đơn hàng chỉ ghi nhận mức tăng trưởng 17%.
Tuy nhiên, tổng đơn đặt hàng của ba phân khúc tàu nhỏ này hiện chỉ chiếm 16% tổng công suất đội tàu hiện tại của các phân khúc này. Do 29% công suất trong ba phân khúc này đang được cung cấp bởi các tàu có tuổi đời từ 20 năm trở lên nên việc tái chế các tàu cũ hơn có thể sẽ tương đương, thậm chí là vượt quá số lượng tàu mới được bàn giao trong những năm tới.
Số lượng đặt hàng các tàu container cỡ siêu lớn ngày càng tăng cũng đang thúc đẩy sự thay đổi đáng kể trong cấu trúc sở hữu đội tàu toàn cầu.
Đầu thập niên 2020, các chủ tàu không trực tiếp khai thác (non-operating owners – NOOs) nắm giữ khoảng 43% tổng công suất đội tàu container. Tuy nhiên, tỷ lệ này hiện đã giảm xuống còn 36% và sẽ tiếp tục giảm, khi nhóm NOO chỉ chiếm khoảng 24% công suất đang được đặt hàng.
“Trong giai đoạn 2025-2029, tổng cộng 11,8 triệu TEU dự kiến sẽ được bàn giao. Ngay cả khi tất cả các tàu hiện tại từ 22 tuổi trở lên được tái chế trước cuối năm 2030, đội tàu vẫn sẽ tiếp tục tăng trưởng trung bình 6,1% mỗi năm như đã diễn ra trong thập kỷ này. Điều này có thể tạo ra một môi trường cung/cầu khá thách thức cho các nhà khai thác vận tải đường biển”, ông Rasmussen cho biết.
Chris Lin
Nguồn: hellenicshipping
